महाराष्ट्रातील सुशिक्षित बेरोजगार तरुण-तरुणींसाठी एक अत्यंत मोठी, दिलासादायक आणि रोजगाराची सुवर्णसंधी देणारी योजना शासनामार्फत राबवली जात आहे! महाराष्ट्र शासनाच्या कौशल्य, रोजगार, उद्योजकता व नाविन्यता विभागामार्फत ‘मुख्यमंत्री युवा कार्यप्रशिक्षण योजना २०२६’ (Mukhyamantri Yuva Karya Prashikshan Yojana २०२६) राज्यभरात अतिशय प्रभावीपणे सुरू आहे. या योजनेलाच जनतेमध्ये ‘लाडका भाऊ योजना’ (Ladka Bhau Yojana) म्हणून ओळखले जाते.
शिक्षण पूर्ण झाल्यानंतर नोकरीचा प्रत्यक्ष कामाचा अनुभव नसल्यामुळे अनेक तरुणांना चांगल्या कंपन्यांमध्ये नोकरी मिळत नाही. ही अडचण दूर करण्यासाठी शासनाने नामांकित खाजगी कंपन्या, उद्योग आणि शासकीय आस्थापनांमध्ये ६ महिन्यांचे प्रत्यक्ष कार्यप्रशिक्षण (Internship / On-the-Job Training) देण्याची सोय केली आहे. विशेष म्हणजे हे प्रशिक्षण घेत असताना शासनाकडून तरुणांना दरमहा ₹६,००० ते ₹१०,००० पर्यंत थेट बँक खात्यात विद्यावेतन (Monthly Stipend via DBT) दिले जाते.
या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी कोण पात्र आहे? शिक्षणांनुसार कोणाला किती विद्यावेतन मिळते? कोणती कागदपत्रे (Documents) लागतात? आणि महास्वयंम (Mahaswayam) पोर्टलवर मोफत ऑनलाइन अर्ज कसा करायचा? याची अगदी सोप्या भाषेत संपूर्ण माहिती खाली जाणून घेऊया.
📌 मुख्यमंत्री युवा कार्यप्रशिक्षण योजना २०२६: ठळक माहिती (Quick Highlights)
| बाबी | सविस्तर माहिती |
|---|---|
| योजनेचे नाव | मुख्यमंत्री युवा कार्यप्रशिक्षण योजना (लाडका भाऊ योजना) |
| विभागाचे नाव | कौशल्य, रोजगार, उद्योजकता व नाविन्यता विभाग, महाराष्ट्र शासन |
| लाभार्थी वर्ग | महाराष्ट्रातील १२ वी पास, आयटीआय, पदविका (Diploma) व पदवीधर तरुण |
| मासिक विद्यावेतन | दरमहा ₹६,००० ते ₹१०,००० (शिक्षणाच्या दर्जानुसार) |
| प्रशिक्षणाचा कालावधी | ६ महिने (प्रत्यक्ष कामाचा अनुभव) |
| पैसे मिळण्याची पद्धत | थेट आधार संलग्न बँक खात्यात (Direct Benefit Transfer – DBT) |
| अधिकृत संकेतस्थळ | rojgar.mahaswayam.gov.in / mahaswayam.gov.in |
💰 शैक्षणिक पात्रतेनुसार किती विद्यावेतन मिळते? (Monthly Stipend Structure)
शासनाच्या शासन निर्णयानुसार (GR) उमेदवाराच्या शैक्षणिक पात्रतेनुसार खालीलप्रमाणे दरमहा विद्यावेतन निश्चित केले आहे:
- १२ वी उत्तीर्ण (12th Pass): दरमहा ₹६,००० (सहा हजार रुपये) थेट खात्यात.
- आयटीआय किंवा पदविकाधारक (ITI / Diploma Pass): दरमहा ₹८,००० (आठ हजार रुपये) थेट खात्यात.
- पदवीधर किंवा पदव्युत्तर पदवी (Graduate / Post Graduate): कोणत्याही शाखेतील पदवीधरांना दरमहा ₹१०,००० (दहा हजार रुपये) थेट खात्यात.
✅ या योजनेसाठी पात्रता काय आहे? (Eligibility Criteria)
मुख्यमंत्री युवा कार्यप्रशिक्षण योजनेचा लाभ घेण्यासाठी उमेदवाराने खालील साध्या अटी पूर्ण करणे गरजेचे आहे:
- उमेदवार हा मूळचा महाराष्ट्र राज्याचा रहिवासी असावा.
- उमेदवाराचे वय किमान १८ वर्षे ते कमाल ३५ वर्षांच्या दरम्यान असावे.
- किमान शैक्षणिक पात्रता १२ वी पास, आयटीआय, डिप्लोमा किंवा पदवीधर असणे आवश्यक आहे.
- उमेदवार चालू वर्षात कोणत्याही नियमित कॉलेजचा पूर्णवेळ विद्यार्थी नसावा (शिक्षण पूर्ण झालेले असावे किंवा बहिःशाल असावा).
- उमेदवाराचे नाव महास्वयंम रोजगार पोर्टलवर (Mahaswayam Portal) नोंदणीकृत असणे बंधनकारक आहे.
- उमेदवाराचे स्वतःचे बँक खाते असावे आणि ते आधार कार्डशी जोडलेले (Aadhaar Seeded & DBT Active) असावे.
📄 ऑनलाइन अर्जासाठी आवश्यक कागदपत्रे (Required Documents)
फॉर्म भरताना खालील कागदपत्रांचे स्पष्ट स्कॅन सोबत ठेवावेत:
- आधार कार्ड (Aadhaar Card): चालू मोबाईल नंबर लिंक असलेले.
- रहिवासी दाखला (Domicile Certificate): किंवा महाराष्ट्र राज्याचे रेशन कार्ड / शाळा सोडल्याचा दाखला.
- शैक्षणिक गुणपत्रिका व प्रमाणपत्रे: १० वी, १२ वी, आयटीआय, डिप्लोमा किंवा डिग्रीची मूळ गुणपत्रिका (Marksheet).
- बँक पासबुक (Bank Passbook): खाते क्रमांक आणि IFSC कोड स्पष्ट दिसेल असे पहिल्या पानाचे स्कॅन.
- पासपोर्ट साईज रंगीत फोटो आणि स्वाक्षरी.
- बायोडाटा / रेझ्युमे (Resume): ईमेल आयडी आणि मोबाईल नंबरसह.
💻 महास्वयंम पोर्टलवर ऑनलाइन अर्ज कसा करावा? (Step-by-Step Online Process)
तरुण-तरुणी आपल्या मोबाईलवरून किंवा लॅपटॉपवरून खालील सोप्या पायऱ्या वापरून विनामूल्य अर्ज करू शकतात:
- अधिकृत पोर्टल उघडा: सर्वप्रथम कौशल्य व रोजगार विभागाच्या अधिकृत संकेतस्थळावर जा: rojgar.mahaswayam.gov.in.
- रोजगार नोंदणी करा (Jobseeker Registration): जर तुम्ही पहिल्यांदाच येत असाल, तर ‘Jobseeker / नोंदणी’ या पर्यायावर क्लिक करून तुमचे नाव, मोबाईल नंबर, ईमेल टाकून नवीन प्रोफाईल तयार करा.
- शैक्षणिक माहिती भरा: लॉगिन झाल्यानंतर तुमची वैयक्तिक माहिती, पत्ता आणि १० वी, १२ वी, आयटीआय किंवा पदवीचे सर्व गुण अचूक नोंदवा.
- मुख्यमंत्री युवा कार्यप्रशिक्षण योजना लिंकवर क्लिक करा: डॅशबोर्डवर दिसणाऱ्या ‘CMYKPY / युवा कार्यप्रशिक्षण योजना’ या टॅबवर जा.
- कामाचे ठिकाण व कंपनी निवडा: तुमच्या जिल्ह्यातील, तालुक्यातील उपलब्ध आस्थापना (Private Companies, Banks, Govt Offices) आणि तुमच्या आवडीचे काम (Job Role) निवडून ‘Apply’ बटनावर क्लिक करा.
- निवड व रुजू होणे: कंपनी किंवा कार्यालयाने तुमचा अर्ज स्वीकारल्यानंतर तुम्हाला मुलाखतीसाठी किंवा थेट प्रशिक्षणासाठी हजर राहण्याचा ईमेल/एसएमएस येतो. प्रत्यक्ष रुजू झाल्यानंतर दरमहा शासनाकडून विद्यावेतन थेट तुमच्या बँक खात्यात जमा होते.
⚠️ बँक खात्यात पैसे अडकू नयेत म्हणून हे नक्की करा!
या योजनेचे विद्यावेतन थेट डीबीटी (DBT) द्वारे दिले जाते. जर तुमचे बँक खाते आधार कार्डशी एनपीसीआय (NPCI Mapping) द्वारे जोडलेले नसेल, तर विद्यावेतन जमा होत नाही. त्यामुळे अर्ज करण्यापूर्वी आपल्या बँकेत जाऊन आधार लिंकिंग नक्की तपासून घ्या.
🔗 हे देखील नक्की वाचा (स्पर्धा परीक्षा व योजनांची उपयुक्त माहिती)
- नवीन विहीर अनुदान योजना २०२६: शेतात विहीर खोदण्यासाठी मिळणार ₹४ लाख अनुदान; असा करा अर्ज
- महाराष्ट्र जिल्हा परिषद ग्रामसेवक भरती २०२६: ग्रामविकास विभागात मोठी भरती; पात्रता व मानधन
- महाराष्ट्र १० वी १२ वी फॉर्म १७ नोंदणी २०२७: खाजगी विद्यार्थ्यांसाठी ऑनलाइन अर्ज सुरू
- मुख्यमंत्री वयोश्री योजना २०२६: ६५ वर्षांवरील ज्येष्ठांना ₹३,००० मदत; पात्रता व अर्ज
❓ वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions – FAQs)
प्र. १: ६ महिन्यांचे प्रशिक्षण संपल्यानंतर कायमस्वरूपी नोकरी मिळते का?
उत्तर: हे ६ महिन्यांचे शासकीय विद्यावेतन असलेले कार्यप्रशिक्षण आहे. या कालावधीत उमेदवाराचे काम उत्तम असल्यास संबंधित खाजगी कंपनी त्याच उमेदवाराला कायमस्वरूपी नोकरीवर ठेवू शकते.
प्र. २: या योजनेसाठी अर्ज करण्यासाठी कोणतेही शुल्क भरावे लागते का?
उत्तर: नाही, महास्वयंम पोर्टलवर ही नोंदणी आणि अर्ज प्रक्रिया पूर्णपणे विनामूल्य (Free of Cost) आहे.
माहितीपर सूचना (Disclaimer): हा लेख विद्यार्थ्यांच्या व सुशिक्षित तरुणांच्या मार्गदर्शनासाठी तयार केला आहे. योजनेचे निकष, विद्यावेतन व नियमांत शासन निर्णयानुसार बदल होऊ शकतात. अधिकृत माहितीसाठी कौशल्य व रोजगार विभागाच्या rojgar.mahaswayam.gov.in किंवा mahaswayam.gov.in या अधिकृत संकेतस्थळाला भेट द्या.